Kore, Atetoz, Ballismus ve Sydenham Kore

Çocuk Nörolojisi ve Gelişimsel Pediatri Uzmanı
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Tıp Fakültesi · Nörogender Derneği
Son güncelleme:
Sağlık profesyonellerine yöneliktir
Yeni başlayan korede edinilmiş ve tedavi edilebilir nedenler önceliklidir. 2025 Pediatrics uzlaşı kılavuzu Sydenham kore için değerlendirme, tanı ve tedavi başlıklarını güncellemiş; diferansiyelde tik, distoni, ilaç/toksin, otoimmün, metabolik, vasküler ve herediter nedenlerin sistematik dışlanmasını vurgulamıştır [10].
- Etiyoloji grubu
- Örnekler
- İlk test/ipuçları
- Post-streptokok/otoimmün
Sydenham kore, PANDAS/PANS tartışmalı spektrum, SLE/APS, anti-NMDA/otoimmün ensefalit
ASO/anti-DNase B, EKO, ESR/CRP, ANA/ENA/aPL, BOS/otoimmün panel, psikiyatrik/davranış bulguları.
- Metabolik/endokrin
- Wilson, tirotoksikoz, hiperglisemi, mitokondriyal, organik asidüri
Karaciğer-bakır, TSH/T4, glukoz, laktat, amonyak, organik asit/acilkarnitin.
İlaç/toksin
Levodopa, antikonvülzanlar, antipsikotik çekilme/tardif, stimülanlar, kokain
İlaç zaman çizelgesi ve toksikoloji.
Genetik
ADCY5, NKX2-1, PDE10A, GNAO1, ATP1A3, Huntington/JHD, chorea-acanthocytosis
Fenotip + aile öyküsü + panel/WES; tiroid-akciğer-beyin sendromu ipuçları.
- Yapısal/vasküler
- Bazal ganglion lezyonu, inme, moyamoya
Akut hemikorede acil MR/MRA/BT.
Kore semptomatik tedavisi
Sydenham: Romatizmal ateş değerlendirmesi, kardit/EKO, sekonder profilaksi; ağır korede valproat, karbamazepin, benzodiazepin veya dopamin antagonisti; seçilmiş ağır/immün olguda steroid/IVIG/plazmaferez merkez protokolüne göre.
Wilson: Hepatoloji ile eşzamanlı; nörolojik kötüleşme riski nedeniyle tedavi seçimi ve titrasyonu dikkatli.
ADCY5/GNAO1: Atak/pattern analizi; uyku ilişkisi, kafein/benzodiazepin/DBS yanıt literatürü; genetik tanı tedaviyi değiştirir.
Tardif/ilaç ilişkili: Sorumlu ajanı gözden geçir; VMAT2 inhibitörleri seçilmiş olgularda, çocuk verisi sınırlı ve depresyon/parkinsonizm riski izlenir.
- Sydenham korede 2025 uzlaşı pratiğine yansıyan noktalar
- Alan
- Uzman uygulaması
- Tanı
Kore + hipotoni temel klinik bulgulardır; motor impersistans, dizartri, yürüme bozukluğu ve davranış/duygudurum değişiklikleri sistematik aranır.
ARF/kardit
EKO ve romatizmal ateş kriterleri; etiyolojik değerlendirme toplumun ARF riskine göre genişletilir.
İşlev taraması
Yutma, konuşma, mobilite, bilişsel/okul etkilenimi ve psikiyatrik belirtiler başlangıçta ve izlemde kaydedilir.
Tedavi
Antibiyotik/sekonder profilaksi; hareket şiddetine göre valproat/karbamazepin/benzodiazepin/dopamin antagonisti; ağır/dirençli olguda immünoterapi merkez protokolü.
Aile-okul
Uzun dalgalı seyir ve relaps olasılığı nedeniyle okul desteği, güvenlik ve psikososyal rehberlik tedavinin parçasıdır.
Bu site yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. İçerikler tanı, tedavi veya reçete yerine geçmez; doktorunuzun bakımının yerini almaz.